آکرومگالی یا رشد بیش از حد بدن | بیماری

آکرومگالی یا رشد زیادتر از اندازه بدن

در افراد بالغ، معمولا به دلیل تولید زیادتر از اندازه هورمون رشد و مشکل در کارکرد غده هیپوفیز، آکرومگالی به وجود میاد.

 

در مریضی آکرومگالی اندازه ترشح هورمون رشد بعد از بلوغ (پس از تکمیل رشد انداما و اسکلت) ادامه پیدا می کنه و منتهی به  رشد بی اندازه اندام دست و پا می شه.

 

دلیل ازدیاد ترشح هورمون رشد در بیماران، به فعالیت یه تومور خوش خیم در غده هیپوفیز  مغز مربوط  می شه.

 

اگه آکرومگالی در سنین رشد بروز کنه، دلیل بروز "ژیگانتیسم یا غول آسایی" می شه، چون افزایش هورمون رشد در بدن، دلیل رشد غیرمعمول استخوانای پاها و بازوها می شه.

 

پزشکان فکر می کنن اگه مریضی آکرومگالی در مراحل اولیه، تشخیص و درمان شه، عوارضی متوجه مریض نمیشه. اما اگه مریضی به صورت طولانی ادامه پیدا  کنه، هیچ راه پیشگیری واسه جلوگیری از دچار شدن به مشکلات وجود نداره.

 

فرق آکرومگالی و ژیگانتیسم

در افراد بالغ، معمولا به دلیل تولید زیادتر از اندازه هورمون رشد و مشکل در کارکرد غده هیپوفیز، آکرومگالی به وجود میاد.

در کودکان ترشح زیادتر از اندازه هورمون رشد، حالتی به نام ژیگانیسم (غول آسایی) بوجود میاره.

 

علایم آکرومگالی

تظاهرات آکرومگالى بزرگسالان معمولاً آروم و تدریجىه. بعضی از نشونه های اولیه، احساس خستگی و خواب آلودگی است.

افزایش سطح هورمون رشد، دلیل بزرگی دستا و پاها می شه.

علاوه بر اون، این مریضی بر وضعیت چهره هم اثر میذاره و گاه باعث برجستگی غیرمعمول چانه و فک می شه.

آکرومگالی باعث فاصله گرفتن دندانا و بزرگ شدن زبون هم می شه.

تعریق زیاد به خصوص در زنان و یا پوست چرب از جمله مشکلات این افراده.

زیاد شدن وزن، گزگز و مورمور شدن انداما، دردهای مفصلی، ترس از نور و گواتر هم از علائم این بیماریه.

هم اینکه این بیماران از احساس فشار و درد در دستهای شون رنج می برن و در حدود یه سوم اونا گرفتار به دیابت هستن.

بزرگ شدن غده هیپوفیز ممکنه باعث سردرد و آپنه (قطع تنفس در خواب) شه.

تحت فشار قرار گرفتن اعصابی که از بالای غده هیپوفیز عبور می کنن، دلیل ایجاد مشکلاتی در بینایی می شه.

وجود تومور دلیل کم کاری هیپوفیز می شه و از اونجایی که غده هیپوفیز، اعمال تخمدانا، بیضه، تیروئید و غده فوق کلیوی (آدرنال) رو کنترل می کنه، کم کاری اون نشونه هایی چون ناتوانی جنسی، ناباروری و قاعدگی بی نظم رو بوجود میاره.

البته غده تیروئید و آدرنال کمتر تحت اثر کم کاری غده هیپوفیز قرار می گیرن.

نامرتب شدن و یا حتی قطع قاعدگیا، کاهش میل جنسی، ناتوانی جنسی، پرمویی در زنان و بزرگ شدن پستونا در مردان از جمله مشکلات به وجود اومده به وسیله آکرومگالی هستن

مشکلات آکرومگالی

مقادیر زیادتر از اندازه هورمون رشد می تونه موجب رشد استخون و اعضای داخلی بدن شه.

فشار خون بالا، دیابت، پولیپ روده بزرگ، آرتریت و افت بینایی از مشکلات آکرومگالی هستن.

اگه آکرومگالی درمان نشه، ممکنه قلب بزرگ شده و مشکل قلبی بروز کنه.

سندرم تونل کارپال، ضایعه نخاعی و مشکل بینایی از جمله معضلاتیه که فرد مریض گرفتار به آکرومگالی رو درگیر می کنه.

این تغییرات کم کم و معمولا ظرف چندین سال بوجود میان و بیشتر واسه فرد گرفتار و خونواده اش محسوس نیستن.

باید توجه داشت که این مریضی ممکنه روی دستگاه تناسلی و حتی پستونا هم اثر داشته باشه. نامرتب شدن و یا حتی قطع قاعدگیا، کاهش میل جنسی، ناتوانی جنسی، پرمویی در زنان و بزرگ شدن پستونا در مردان از جمله مشکلات به وجود اومده به وسیله آکرومگالی هستن.

 

تشخیص آکرومگالی

معمولا دکتر از مریض می پرسد که اندازه کفش، کلاه و یا دست کشش بیشتر شده و انگشترهای قدیمی هنوز اندازه هستن یا خیر.

اندازه قند خون و هورمون رشد خون اندازه گیری می شه، اگه فرد گرفتار به آکرومگالی باشه، اندازه هورمون رشد بالاتر از مقدار طبیعی نشون داده می شه.

اگه اینجور باشه بقیه هورمونا مورد بررسی قرار می گیرن و در صورت کمبود، مقدار اونا، با دارو جانشین می شه.

رادیوگرافی استخوانا و آکوکاردیوگرافی قلب هم کمک به تشخیص این مریضی می کنه.

علاوه بر اون با انجام یه ام آر آی یا سی تی اسکن اندازه غده هیپوفیز مشخص می شه.

ممکنه جهت روشن تر شدن تصاویر، از تزریق دارویی قبل از انجام اسکن استفاده شه.

 

درمان آکرومگالی

آکرومگالی ممکنه با عمل جراحی روی هیپوفیز، درمان با اشعه ایکس، دارودرمانی و یا ترکیبی از همه این موارد درمان شه.

امروزه اولین درمان واسه بیشتر بیماران، جراحیه.

پرتوافکنی، دومین راه درمانیه که پزشکان واسه مریضایی که از عمل جراحی غده هیپوفیز خود نتیجه  مطلوب دریافت نکرده ان، تجویز می کنن. در این روش از درمان، روند کاهش ترشح هورمون رشد، خیلی با سرعت  کم صورت میگیره.

داروهایی هم واسه کاهش ترشح هورمون رشد استفاده  می شن. این داروها، واسه مریضایی که هنوز عمل جراحی انجام نداده ان و یا جراحی انجام شده روی اونا اثر مطلوبی  نداشته، تجویز می شن.

هدف تموم روشای درمانی، کاهش تولید هورمون رشد و رسوندن اون به حد طبیعیه که دلیل از بین رفتن علائم مریضی و بهتر شدن وضعیت عمومی مریض می شه.

 

توجه کنین:

بیماران گرفتار به  آکرومگالی حتی پس از درمان، باید به طور مرتب و دوره ای مورد آزمایش و آزمایش پزشکان قرار بگیرن تا از فعالیت طبیعی غده هیپوفیز، مطمئن شن.

بیشتر پزشکان انجام آزمایشات سالیانه رو واسه این افراد پیشنهاد می کنن.

فرآوری: مریم سجادپور

بخش سلامت تبیان

منابع :

ایسنا

سلامتیران – دکتر منوچهر جزیره هایی، فوق تخصص مریضیای غدد

روزنامه مردم سالاری – شهرام صدوقی

ایران سلامت

منبع : tebyan.net

پاسخی بگذارید

بستن منو